Analiza zadłużenia — czy długi firmy mogą wyjść jej na dobre?

Sytuację finansową firmy określa nie tylko jej rentowność i płynność finansowa, ale również… zadłużenie. Wbrew obiegowej opinii, brak długów nie zawsze stanowi dobry omen. Jak to możliwe? Podpowiadamy.

Myśląc o zadłużeniu, większość osób nie ma pozytywnych skojarzeń. Widmo długów przywodzi na myśl bankructwo, egzekucje komornicze i… łzy. Pamiętaj jednak, że zadłużenie nie musi oznaczać „końca świata”, a zbyt niskie może nawet świadczyć o kiepskim zarządzaniu firmą!

Analiza zadłużenia — skuteczny sposób na ocenę poziom zadłużenia firmy

Wykorzystanie zewnętrznych źródeł finansowania (np. kredytów i pożyczek) sprzyja wzrostowi rentowności, pomaga zwiększyć przewagę konkurencyjną i rozwijać biznes.

Zadłużenie utrzymywane na optymalnym poziomie i regularnie kontrolowane może więc zapewnić firmie wysoką rentowność, rozwój i nowe możliwości.

Przed sięgnięciem po kolejny kredyt, warto jednak sprawdzić, czy firma zdoła terminowo go spłacić, a kolejne zobowiązanie nie zachwieje jej stabilną pozycją na rynku. Skutecznym sposobem na ocenę poziomu zadłużenia jest wykonanie analizy zadłużenia.

Analiza zadłużenia obrazuje aktualną strukturę zadłużenia firmy. Pozwala również zobaczyć, co jest głównym źródłem finansowania działalności oraz czy firma ma kłopoty z regulowaniem zobowiązań.

Po co robić analizę zadłużenia?

Analizę zadłużenia warto wykonać z co najmniej kilku powodów. Kluczowym jest poprawa wiedzy na temat funkcjonowania własnej firmy. Wiedząc, jak funkcjonuje Twój biznes, jakie są jego mocne i słabe strony, będziesz mógł podejmować bardziej świadome, oparte na mierzalnych danych decyzje. Dzięki takiej polityce zwiększysz szanse na rozwój i osiągnięcie preferowanych celów biznesowych.

Analiza zadłużenia jest również potężnym źródłem wiedzy dla potencjalnych akcjonariuszy i udziałowców. Pozyskane dzięki niej dane determinują poziom bezpieczeństwa przedsiębiorstwa. A co za tym idzie pozwalają ocenić szanse na przyszłe zyski. Znajomość wskaźników zadłużenia będzie więc przydatna, jeśli chcesz zainwestować swoje pieniądze w akcje spółki.

Danych dotyczących zadłużenia często wymagają również banki i inne instytucje finansowe. Dzięki nim szacują ryzyko związane z udzieleniem kredytu czy pożyczki.

Jakie dane wykorzystuje się do stworzenia analizy zadłużenia?

Aby stworzyć analizę zadłużenia, potrzebne Ci będą:

  • dane z bilansu. Dzięki nim ocenisz, w jakim stopniu zadłużenie zostało wykorzystane do finansowania aktywów;
  • dane z rachunku zysków i strat. Obrazują one, w jakim stopniu zyski operacyjne pokrywają zobowiązania z tytułu obsługi długu.

Analiza zadłużenia — dwupłaszczyznowe spojrzenie

Zadłużenie firmy można rozpatrywać na dwóch płaszczyznach. Pierwsza pozwoli przeanalizować strukturę zadłużenia, druga — zdolność firmy do obsługi długu.

  • Struktura zadłużenia określa udział poszczególnych kapitałów obcych w strukturze aktywów przedsiębiorstwa.
  • Zdolność do obsługi długu obrazuje, czy zyski firmy umożliwiają spłatę zobowiązań. Dane pozyskane z tej kategorii często wykorzystują banki i inne instytucje finansowe, badając zdolność kredytową.

Do oceny stanu zadłużenia na obu płaszczyznach służą wskaźniki.

Wskaźniki zadłużenia

Wskaźniki zadłużenia obrazują stopień zadłużenia firmy. Poniżej omówimy te najważniejsze: wskaźnik ogólnego zadłużenia, wskaźnik zadłużenia długoterminowego i wskaźnik zadłużenia kapitału własnego.

Wskaźnik ogólnego zadłużenia

Wskaźnik ogólnego zadłużenia (debit ratio) to najbardziej znany wskaźnik zadłużenia. Daje on najbardziej ogólny obraz finansowania aktywów firmy i pokazuje, w jakim stopniu dług obciąża przedsiębiorstwo.

Aby wyliczyć wartość wskaźnika ogólnego zadłużenia, będziesz potrzebował danych z bilansu.

Wskaźnik ogólnego zadłużenia = zobowiązania ogółem / aktywa ogółem

Interpretacja wskaźnika zadłużenia ogólnego

Im wyższa wartość wskaźnika zadłużenia ogólnego, tym w większym stopniu majątek firmy finansowany jest z obcych źródeł.

Przyjmuje się, że jego wartość powinna oscylować w graniach 0,57-0,67. Takie wartości oznaczają, że ponad połowa aktywów (od 57 do 67) jest finansowana kapitałami obcym.

Wskaźnik na niskim poziomie oznacza, że firma potrafi samodzielnie sfinansować swoją działalność. Zbyt niska wartość może ujawniać jednak, że nie wykorzystuje ona wszystkich możliwości rozwoju. Wartość powyżej 0,67 może wskazywać na nadmierne ryzyko kredytowe. Oznacza ona bowiem duży udział długu w działalności firmy. W przypadku pogorszenia koniunktury, taki podmiot jest stosunkowo narażony na bankructwo.

Interpretując wskaźnik zadłużenia ogólnego, warto wziąć jednak pod uwagę nie tylko same wartości, ale przede wszystkim specyfikę branży oraz konkretnego przedsiębiorstwa. Wśród spółek WIG20, mWIG40, sWIG80 przeciętna wartość wskaźnika zadłużenia ogólnego wynosi 0,47%. Najmniej zadłużone pozostają firmy z branży informatycznej, rynku kapitałowego, przemysłu farmaceutycznego i spożywczego. Najwyższe zadłużenie ogólne ma przemysł drzewny, budownictwo, hotele i restauracje.

Wskaźnik zadłużenia długoterminowego

Wskaźnik zadłużenia długoterminowego zwany również wskaźnikiem długu lub wskaźnikiem ryzyka obrazuje poziom pokrycia zobowiązań długoterminowych kapitałem własnym. Określa więc, w jaki sposób dług obciąża kapitał lub, mówiąc jeszcze inaczej — obrazuje, jaka wartość zobowiązań długoterminowych przypada na jedną złotówkę kapitałów własnych. W przeciwieństwie do wskaźnika zadłużenia ogólnego, który uwzględnia wszystkie zobowiązania, ten obejmuje wyłącznie te długoterminowe, czyli trwające dłużej niż 12 miesięcy. Mogą to być np. kredyty inwestycyjne.

Wartość wskaźnika zadłużenia długoterminowego wyliczysz przy pomocy danych z bilansu.

Wskaźnik zadłużenia długoterminowego = zobowiązania długoterminowe/kapitał własny

Wyliczenie tego wskaźnika warto przeprowadzić po określeniu wartości zadłużenia ogólnego.

Interpretacja wskaźnika zadłużenia długoterminowego

Przyjmuje się, że zadłużenie długoterminowe jest zadłużeniem stosunkowo bezpiecznym, a jego wzrost nie musi determinować obniżenia się płynności finansowej firmy. Jeśli jednak wskaźnik zadłużenia długoterminowego osiągnął wartość wyższą niż 1, firmę można uznać za silnie zadłużoną. Utrzymywanie się takiej wartości w czasie może skutkować poważnym zachwianiem stabilności. Wartość niższa od jedności wskazuje, że firma ma mniej zobowiązań długoterminowych niż kapitału własnego. Zazwyczaj (zwłaszcza w połączeniu z niską wartością zobowiązań krótkoterminowych) oznacza to dobrą, stabilną pozycję na rynku.

Wyniki wskaźnika zadłużenia długoterminowego warto interpretować poprzez czas. Dzięki temu łatwiej wychwycisz trendy i tendencje i — jeśli będzie to potrzebne — wcielisz w życie działania zaradcze. Otrzymane wyniki warto także porównać z przeciętnymi wynikami firm w tej samej branży.

Wskaźnik zadłużenie kapitału własnego

Wskaźnik zadłużenia kapitału własnego (debt to equity ratio) wskazuje, ile razy wartość długu przewyższa wielkość kapitałów własnych. Przedstawia także relację kapitałów obcych do kapitałów własnych jako źródeł finansowania firmy.

Aby go wyliczyć, wykorzystaj dane z bilansu. Możesz uwzględnić dane z jednego okresu lub średnią z 4 ostatnich okresów. Co ciekawe, tego wskaźnika z powodzeniem możesz użyć nie tylko do zbadania finansów firmy, ale również własnych. Dzięki niemu sprawdzisz, czy nie jesteś nadmiernie zadłużony.

Wskaźnik zadłużenie kapitału własnego — zobowiązania razem/kapitał własny

Interpretacja wskaźnik zadłużenie kapitału własnego

W większości źródeł przyjmuje się, że wartość wskaźnika zadłużenia kapitału własnego powinna oscylować wokół jedności. Co ważne, wyniki należy interpretować przede wszystkim w kontekście tendencji — wzrostowych lub spadkowych. Jeśli wartość wskaźnika rośnie w czasie, rośnie także finansowe ryzyko, a firma się zadłuża. W przypadku tendencji spadkowych można wnioskować, że sytuacja przedsiębiorstwa ulega poprawie.

Odstępstwa od normy nie muszą jednak świadczyć o kiepskiej kondycji finansowej przedsiębiorstwa. Podobnie jak w przypadku innych wskaźników, wiele zależy od branży, specyfiki firmy czy innych zewnętrznych czynników.

Aby zyskać szerszy obraz, ukazujący sytuację finansową przedsiębiorstwa, wykonanie analizy zadłużenia warto poprzedzić stworzeniem analizy rentowności oraz analizy przepływów finansowych. Kompleksowe dane okażą się nieocenionym wsparciem przy podejmowaniu kluczowych decyzji, ułatwią zarządzanie i pomogą uniknąć błędów.

Dodaj komentarz

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Zarejestruj się